ကာဖင္း (Caffine) ဓါတ္ ဘယ္ေလာက္ပမာဏက လူကိုထိခိုက္ေစသလဲ

ကာဖင္း (Caffine) ဓါတ္ သံုးစြဲမႈလြန္သြားတယ္ဆိုတာက တကယ္ေတာ့ ျဖစ္ေတာင့္ျဖစ္ခဲျပႆနာပါ။ ဒါမ်ိဳးကအမ်ားအားျဖင့္ ကာဖင္းဓါတ္ပါဝင္တဲ့ ေဆးျပား (ဒါမွမဟုတ္) ကာဖင္းအမႈန္႔ေတြကို သံုးစြဲမွသာျဖစ္ေလ့ရွိပါတယ္။ ပုံမွန္အေဖ်ာ္ယမကာေတြ ေသာက္သံုးရင္းနဲ႔ေတာ့ ျဖစ္ေလ့မရွိပါဘူး။ ကာဖင္းလြန္မႈအေၾကာင္းေလ့လာေနတဲ့ ဆြီဒင္ႏိုင္ငံ Linkoping တကၠသိုယ္က Alex Wayne Jones ကေတာ့ “ကာဖင္း၊ အယ္ကိုေဟာ နဲ႔ ေဆးေျခာက္အကုန္လံုးက လူကိုလန္းဆန္းေစတဲ့ မူးယစ္ေဆးဝါးေတြျဖစ္ပါတယ္။ အဲ့ဒီအထဲမွာမွ ကာဖင္းကအႏ ၱရာယ္အကင္းဆံုးပါ။” လို႔ေျပာထားပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကာဖင္းဘယ္ေလာက္ပမာဏေလာက္ေရာက္ရင္ လူကိုထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္ဆိုတာကိုေတာ့ သိထားသင့္ပါတယ္။ ဒါမွလည္း ခ်င့္ခ်ိန္ႏိုင္မွာပါ။

ကာဖင္း၏ ေကာင္းက်ိဳး၊ ဆိုးက်ိဳးမ်ား

ကာဖင္းက ဦးေႏွာက္၏ ဗဟိုအာရံုေၾကာစနစ္ကို လႈံေဆာ္ေပးတဲ့ဓါတ္တစ္မ်ိဳးျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး အရြယ္ေရာက္ၿပီးတဲ့လူေတြရဲ႕ ၉၀ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္က ကာဖင္းဓါတ္ပါဝင္တဲ့ လက္ဖက္ရည္၊ ေကာ္ဖီ၊ ဆိုဒါ နဲ႔အျခားအေဖ်ာ္ယမကာေတြကို ေန႔စဥ္ေသာက္သံုးေလ့ရွိပါတယ္။ ဒီတရားဝင္ မူးယစ္ေဆးဝါးဟာ လူကိုလန္းဆန္းတက္ႂကြေစတဲ့အျပင္ သိစိတ္ရဲ႕လုပ္ေဆာင္မႈကို တိုးတက္ေစၿပီး ေရတိုမွတ္ဥာဏ္ကိုလည္း ေကာင္းမြန္ေစပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ပံုမွန္ေကာ္ဖီေသာက္သံုးျခင္းဟာ က်န္းမာေရးအတြက္ ေကာင္းက်ိဳးရႏိုင္တယ္လို႔ေျပာၾကျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ေကာ္ဖီပံုမွန္ေသာက္တဲ့သူေတြက ႏွလံုးေသြးေၾကာနဲ႔ဆက္စပ္တဲ့ေရာဂါေတြနဲ႔ Type 2 အမ်ိဳးအစားဆီးခ်ိဳေရာဂါျဖစ္ႏိုင္စြမ္းကို ေလ်ာ့က်ေစပါတယ္။ အေမရိကန္ကဝိတ္ေလ်ာ့ဖို႔လမ္းညႊန္မႈေတြမွာလည္း တစ္ေန႔ကို ေကာ္ဖီ သံုးခြက္ကေန ငါးခြက္ေလာက္အထိေသာက္ဖို႔လမ္းညႊန္ေလ့ရွိၾကတာကိုလည္း ေတြ႔ရပါတယ္။

အေမရိကန္ကလူေတြက တစ္ေန႔ကို ေကာ္ဖီႏွစ္ခြက္ေလာက္ ပွ်မ္းပ်ေသာက္သံုးေလ့ရွိပါတယ္။ ဒါဟာတစ္ေန႔ကိုကာဖင္း 100 mg ကေန 200 mg ေလာက္အထိ သံုးစြဲတယ္ဆိုတဲ့သေဘာပါ။ အားျဖည့္အခ်ိဳရည္ (Energy Drink) ေတြကေတာ့ ကာဖင္း 50 mg ကေန 300 mg ေလာက္အထိပါေလ့ရွိပါတယ္။ ေဆာ္ဒါတစ္ဗူးမွာေတာ့ 70 mg ေအာက္ေလ်ာ့နည္းၿပီး ပါေလ့ရွိပါတယ္။ အရြယ္ေရာက္ၿပီး လူတစ္ေယာက္အေနနဲ႔ တစ္ေန႔ကို ကာဖင္းဓါတ္ 400 mg ထက္ပိုမိုၿပီးသံုးစြဲခဲ့မယ္ဆိုရင္ ကတုန္ကယင္ျဖစ္ျခင္း၊ အိပ္မေပ်ာ္ျခင္း၊ စိတ္တိုလြယ္ျခင္းစတဲ့ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးေတြကို ျဖစ္ေစပါမယ္။အေမရိကန္ ကေလးသူငယ္မ်ားက်န္းမာေရးေလ့လာမႈအဖြဲ႔အစည္းႀကီးက ၁၂ ႏွစ္ကေန ၁၈ ႏွစ္အတြင္းရွိတဲ့

ကေလးေတြအတြက္ တစ္ေန႔ကာဖင္းဓါတ္ 100 mg ေအာက္သာသံုးစြဲဖို႔ အၾကံေပးထားပါတယ္။ ဒါဟာတစ္ေန႔ကို တစ္ခြက္ႏႈန္းထက္မပိုဖို႔ အၾကံေပးတဲ့သေဘာပါ။ ကာဖင္းဓါတ္ဟာ ႏွလံုးခုန္ႏႈန္းကို ျမန္ဆန္ေစသလို ခႏၶာတြင္း ေသြးစီးဆင္းမႈကိုလည္း အေႏွာက္အယွက္ေပးပါတယ္။ အရမ္းမ်ားျပားသြားခဲ့ရင္ေတာ့ အသက္ကိုေတာင္စိုးရိမ္ရပါမယ္။

ဒါေပမယ့္ တခ်ိဳ႕တစ္ေန႔ကို ေကာ္ဖီ ၆ ခြက္ ဒါမွမဟုတ္ ၆ ခြက္ထက္ပိုၿပီးေသာက္ႏိုင္တဲ့သူေတြကို ေတြ႔ေကာင္းေတြ႔ဖူးမွာပါ။ အဲ့ဒီလိုလူမ်ိဳးေတြက ဘာမွမျဖစ္ပဲနဲ႔ တစ္ခါတစ္ေလ တစ္ခြက္ေလာက္ေသာက္ၿပီး ကတုန္ကယင္ျဖစ္ေနတဲ့သူေတြလည္း ရွိပါတယ္။ ဒါကေတာ့ရွင္းပါတယ္။ သူတို႔ေတြက ကာဖင္းဓါတ္ကိုပိုမိုခံႏိုင္ရည္ရွိလို႔ပါ။ ေနာက္ၿပီး ဒါက ႏွလံုးေရာဂါအပါအဝင္ အျခားက်န္းမာေရးအေျခအေနေတြနဲ႔လည္းဆိုင္ပါေသးတယ္။ တကယ္လို႔ ကုိယ္က ကာဖင္းဓါတ္ကိုပံုမွန္မွီဝဲေနၾကမဟုတ္ဘူးဆိုရင္ ပံုမွန္သံုးစြဲေနတဲ့သူေတြလုိ ခံႏိုင္ရည္ရွိမွာမဟုတ္ပါဘူး။

ကာဖင္းဓါတ္ ဘယ္ေလာက္ပမာဏဆိုရင္ လူကိုအႏ ၱရာယ္ျဖစ္ေစသလဲ

တစ္ေန႔ထဲမွာ အခ်ိန္တိုအတြင္း ေကာ္ဖီအခြက္ ၃၀ ေလာက္ေသာက္မယ္ဆိုရင္ အဆိပ္သင့္သလိုခံစားမႈမ်ိဳးခံစားရပါမယ္။ လကၡဏာေတြက ပ်ိဳ႕အန္မယ္၊ ဝမ္းဗိုက္တစ္ဝိုက္မွာ နာက်င္မႈကို ခံစားရမယ္၊ သတိလြတ္ခ်င္သလုိလိုျဖစ္မယ္၊ အခန္႔မသစ္ရင္ ေလျဖတ္သလိုပါျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ အဲ့ဒီထက္ပိုၿပီးဆိုးလာမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ခႏၶာကိုယ္ထဲမွာ ေသြးျပန္ေၾကာေတြက်ဥ္းသြားမယ္၊ ေသြးလည္ပတ္မႈကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ေစတဲ့အတြက္ ႏွလံုးခုန္ႏႈန္းအရမ္းျမန္လာၿပီး ပံုမမွန္ျဖစ္မယ္၊ ေသြးဖိအားက်ဆင္းလာၿပီး သတိလြတ္သြားႏိုင္သလို တစ္ခါတစ္ရံအသက္ေသဆံုးတဲ့အထိ ျဖစ္ေစႏို္င္ပါတယ္။

Forbes မဂၢဇင္းမွာ Tara Haelle ေရးသားထားတာကေတာ့ “ဒီလိုျဖစ္ရပ္ေတြဟာ တကယ္ရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္အေဖ်ာ္ယမကာတစ္မ်ိဳးတည္းေသာက္သံုးေနတဲ့သူေတြမွာေတာ့ ေတြ႔ရခဲပါတယ္တဲ့။” ေဆးပညာရပ္ဆိုင္ရာ ေလ့လာမႈစစ္တမ္းေတြမွာေတာ့ ၁၉၅၉ ခုနွစ္ကေန ၂၀၁၀ ခုႏွစ္အတြင္း ကဖင္းနဲ႔ပက္သက္ၿပီးေသဆံုးမႈျဖစ္စဥ္ ၄၅ ခုသာရွိခဲ့တယ္လို႔ဆိုပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ၂၀၁၇ ခုနွစ္အတြက္လုပ္ထားတဲ့ေလ့လာမႈမွာေတာ့ ေသဆံုးမႈ ၅၁ ခုအထိရွိခဲ့ပါတယ္တဲ့။ ေသဆံုးရတဲ့ အဓိကအေၾကာင္းရင္းက ေသြးထဲမွာ ကာဖင္းပမာဏအလြန္အမင္းမ်ားျပားေနလို႔ပါ။

ေကာ္ဖီတစ္ခြက္မွာ ပံုမွန္ဆိုရင္ ကာဖင္းဓါတ္ 100 mg ေလာက္ပါဝင္ၿပီး ေသြးထဲကို 5 (သို႔မဟုတ္) 6 mg/L ေလာက္အထိေရာက္ေစပါတယ္။ ၂၀၁၇ မွာ ကာဖင္းဓါတ္လြန္ၿပီးေသဆံုးခဲ့တဲ့သူေတြရဲ႕ ေသြးေတြကိုစစ္ေဆးၾကည့္တဲ့အခါမွာေတာ့ ပွ်မ္းပွ် 180 mg/L ေလာက္အထိ ပါဝင္ေနတာကိုေတြ႔ရပါတယ္။ ဒါဟာ ပံုမွန္ေကာ္ဖီေသာက္သူတစ္ေယာက္အတြက္ အခြက္ ၃၀ ေလာက္ကို အခ်ိန္သိပ္မျခားပဲေသာက္မွ ေသြးထဲေရာက္ႏို္င္တဲ့ပမာဏပါ။

အားျဖည့္အခ်ိဳရည္ (Energy Drink) ေတြကေတာ့ ေကာ္ဖီထက္ ကာဖင္းဓါတ္ပိုမိုပါဝင္ပါတယ္။ ပွ်မ္းပွ်အားျဖည့္အခ်ိဳရည္တစ္ဘူးမွာ ကာဖင္း 300 mg ေလာက္ပါဝင္ပါတယ္။ တကယ္လို႔အားျဖည့္အခ်ိဳရည္ ၁၀ ဘူးေလာက္ကို အခ်ိန္မျခားဘဲဆက္တိုက္ေသာက္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဒါဟာအႏ ၱရာယ္ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။ ေနာက္ထပ္အႏ​ ၱရာယ္ျဖစ္ေစႏိုင္တာတစ္ခုကေတာ့ အရက္ႏွင့္အားျဖည့္အခ်ိဳရည္ေတြ ေရာေသာက္တာပါ။ ဒါကေတာ့အရက္အမ်ိဳးအစားအမ်ားႀကီး ရွိတဲ့အတြက္ တြက္ခ်က္ခန္႔မွန္းေျပာဖို႔ခက္ပါတယ္။

၂၀၁၇ ခုႏွစ္ရဲ႕ကဖင္းဓါတ္လြန္မႈေၾကာင့္ေသဆံုးမႈေတြကို ေလ့လာရာမွာေတာ့ ထက္ဝက္ေလာက္က ကုိယ့့့္္္ကိိိုယ္ကိိို သက္ေသမႈေတြျဖစ္ေနတာကိုေတြ႔႔႔ရပါတယ္။ ခ်ဳပ္ၿပီးေျပာရရင္ေတာ့ ကာဖင္းဓါတ္လြန္္မႈေတြ အဓိကျဖစ္ၾကတာက ကာဖင္းအမႈန္႔ေတြ သံုးစြဲလို႔ပါ။ ဒါေတြကို အေနာက္ႏိုင္ငံေတြမွာ ကာဖင္းျဖည့္စြက္စာ (Caffien Supplement) လို႔ေခၚေဝၚၿပီး တြင္တြင္က်ယ္က်ယ္သံုးစြဲၾကပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာေတာ့ ေခတ္စားျခင္းမရွိေသးပါဘူး။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံရဲ႕ FDA ကေျပာၾကားထားတာကေတာ့ ဒီလုိကာဖင္းမႈန္႔လက္ဖက္ရည္ဇြန္းတစ္ဇြန္းကေကာ္ဖီ ၂၈ ခြက္ေလာက္ေသာက္တာနဲ႔ အၾကမ္းဖ်ဥ္းညီမွ်ပါတယ္တဲ့။ ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ ဘယ္အရာမဆိုတန္ေဆးလြန္ေဘးပါ။ ေကာ္ဖီပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ကာဖင္းဓါတ္မ်ားျပားတဲ့ အားျဖည့္အခ်ိဳရည္ေတြပဲျဖစ္ျဖစ္ အလြန္အကၽြံ မသံုးစြဲသင့္ပါဘူး။ အရက္နဲ႔အားျဖည့္အခ်ိဳရည္ေရာေသာက္ၾကတဲ့ ေဘာ္ဒါေတြလည္း အစစအရာအရာ သတိထားၾကပါ။ ဘယ္ေလာက္ပဲႀကိဳက္ႀကိဳက္ ေကာ္ဖီဆိုလည္း တစ္ေန႔ကို ခြက္ ၃၀ ထက္ပိုမေသာက္ပါနဲ႔။ အားျဖည့္အခ်ိဳရည္ေတြဆိုရင္လည္း ၁၀ ဗူး ထက္ပိုေသာက္ၾကပါနဲ႔လိုိ႔ သတိေပးလိုက္ပါရေစ။

မင္းသုခ (အခရာ)

(www.akhayar.com)

Ref: www.vox.com