၂၁ ရာစုမွာ ေနထိုင္ေနတဲ့ က်ေနာ္တို႔ဟာ မ်က္စိႏွစ္လုံးပြင့္တာနဲ႔ အိပ္ရာနေဘးက စမတ္ဖုန္းကို ယူၾကည့္စၿမဲပါ။ အိမ္ကထြက္ရင္ေတာင္ ဖုန္းမပါရင္ မၿပီးသလို LifeStyle ကအစ လုံးဝေျပာင္းလဲေနတဲ့ နည္းပညာေခတ္က ၂၀ ရာစုေႏွာင္းပိုင္းကာလာေတြလို ေပ်ာ္စရာမေကာင္းေတာ့တာ အမွန္ပါ။

Apple PC Forum, 1985 (Reuters)

ဒီလို iPhone မေပၚခင္ YouTube ၊ Google တို႔ ေလးဖက္ေထာက္သြားခါစ ၁၉၉၀ နဲ႔ ၁၉၈၀ ဝန္းက်င္တုန္းက ႀကိဳးဖုန္းေတြနဲ႔ပဲ Connect လုပ္ခဲ့ရတယ္။ စာေပး၊ စာပို႔စနစ္ေတြနဲ႔ က်င္လည္ခဲ့ရတဲ့ ၂၀ ရာစုဆိုတာဟာ အမွန္တိုင္းေျပာရင္ ပိုေႏြးေထြးသလို နည္းပညာဆိုးက်ိဳးေတြရဲ႕ ဒဏ္က်ေနာ္တို႔ ေခတ္လူငယ္ေတြေပၚ မ႐ိုက္ခတ္ေသးပါဘူး။

Young Steve (Vox-cdn)

ဆိုေတာ့ နည္းပညာဖခင္ႀကီး Steve Jobs ဟာ အနာဂတ္ နည္းပညာနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ဘယ္လို ခန႔္မွန္းမႈေတြျပဳလုပ္ခဲ့သလဲ။ Future မွာေပၚေပၚလာမယ့္ Digital Assistant ေတြ၊ Kingsman ႐ုပ္ရွင္ထဲကလို Spy Glass (အခု Smart Glass) လို နည္းပညာေတြ ခန႔္မွန္းႏိုင္ခဲ့တာ ေတာ္႐ုံအရည္ခ်င္းနဲ႔ မျဖစ္ႏိုင္ပါဘူး။ က႑တစ္ခုကို နက္နက္နဲနဲသိ (ဂႏၳဝင္ Genius ျဖစ္ေနမွ ေျပာႏိုင္၊ ဆိုႏိုင္တယ္၊ Logic က်တယ္လို႔ အမ်ားစု လက္ခံထားတာဆိုေတာ့ Jobs တေယာက္ လူငယ္အ႐ြယ္မွာ ဘာေတြခန႔္မွန္းခဲ့သလဲ ေလ့လာၾကည့္ရေအာင္။

၁။ iPad သို႔ သင္ပုန္းကြန္ပ်ဴတာ

ပထမဆုံး iPad ကို ၂၀၁၀ မွာ မိတ္ဆက္ခဲ့တယ္ဆိုမယ့္ Steve Jobs အေနနဲ႔ ၁၉၈၃ ဝန္းက်င္ကတည္းက Tablet ထုတ္ဖို႔ေတြးဖူးၿပီးသားပါ။ ဒါကို Audio Record တခုျဖစ္တဲ့ International Design Conference မွာ Jobs ေျပာခဲ့တဲ့ “လုံးဝကို မင္သက္သြားေစရမယ့္ ကြန္ပ်ဴတာတလုံးကို မင္းတို႔လက္ဖဝါးတဖက္ထဲနဲ႔ သယ္သြားႏိုင္ေတာ့မယ္၊ ဒါကိုအသုံးျပဳတတ္ဖို႔ အခ်ိန္ ၅ မိနစ္ပဲ ေပးရမယ္ဆိုတဲ့” Recording ပါပဲ။

Image (Independent UK)

Tablet နဲ႔ပတ္သက္လို႔ Legend တခု ေျပာရဦးမယ္ဆိုရင္ “ငါလုပ္တာထက္ ပိုေကာင္းမယ့္ဟာတစ္ခုခု ထုတ္ျပစမ္းပါ၊ ငါတို႔စထုတ္ခဲ့တုန္းက မင္းတို႔ iPad ေလာက္ မပါး၊ ေပါ့လည္းမေပါ့ဘူးဆိုၿပီး Bill Gates ေျပာခဲ့ဖူးသလို Tablet ေလာကကို Microsoft ဟာ ၂၀၀၂ ခကတည္းက အေကာင္ထည္ေဖာ္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

ခုခ်ိန္မွာ Apple ဖခင္ႀကီးလည္း မရွိေတာ့သလို CEO ရာထူးက အနားယူသြားၿပီျဖစ္တဲ့ Bill Gates တို႔ မဟာၿပိဳင္ဖက္ျဖစ္ခဲ့ေပမယ့္ Steve တေယာက္ ကင္ဆာေဝဒနာခံစားေနရခ်ိန္မွာ သူငယ္ခ်င္းပီသတဲ့ ေႏြးေထြးၾကင္မႈေတြ မွ်ေဝခံစားခဲ့ပါတယ္။ ဒီမွာ Legend ႀကီးေျပာခဲ့တာက

Image (Cultofmac)

“ငါတို႔လို ႏွစ္ ၃၀ လုံးလုံး ေက်ာင္းေနဖက္၊ သူငယ္ခ်င္းျဖစ္ေနၿပီး အခုလိုယွဥ္ၿပိဳင္ေနတာမ်ိဳး ဒီကမာၻမွာရွာေတြ႕ဖို႔ မျဖစ္ႏိုင္ပါဘူး။ ဒါမယ့္ငါတို႔ရဲ႕ အားၿပိဳင္မႈေၾကာင့္ အနာဂတ္နည္းပညာ ပိုၿပီးေတာက္ပလာတယ္၊ Generation တဆက္ၿပီးတဆက္ ပိုေကာင္းလာဦးမယ္။ မင္းနဲ႔ေတြ႕ရတာ အရမ္းဝမ္းသာတာပဲ Steve၊ မင္းနဲ႔ အလုပ္တြဲလုပ္ဖူးတဲ့လူမွန္သမွ် ဂုဏ္ယူထိုက္ပါတယ္။ မင္းကိုအၿမဲအမွတ္ရေနမွာပါ I Will miss Steve Immensely ဆိုတဲ့စကားလုံးေတြက ရင္ထဲကို အျပည့္ထိေစပါတယ္။

၂။ Siri ရဲ႕ ေမြးသဖခင္ သို႔မဟုတ္ Google ၊ Alexa တို႔ရဲ႕ အနာဂတ္

ဒီဖက္ေခတ္မွာ “Hello Google! Ok Google” လို႔ Command ေပးရင္း Personal/Digital Assistant ကို က်ယ္က်ယ္ျပန႔္ျပန႔္ အသုံးျပဳေနၿပီျဖစ္ပါတယ္။ တကယ္တမ္း ဒီနည္းပညာဟာ Program ေရးဆြဲထားတဲ့ Software တခုသာျဖစ္ၿပီး Steve Jobs ကေတာ့ ၁၉၈၄ မွာတတည္းက Public ကိုခ်ျပၿပီးသားပါ။

“ေနာက္တမ်ိဳးေျပာရရင္ဗ်ာ၊ ေသတၱာငယ္ေလးထဲမွာ မင္းနဲ႔အတူစကားေျပာမယ့္၊ မင္းခိုင္းသမွ်လုပ္မယ့္ Volunteer ရွိသလိုမ်ိဳးေပါ့။ မင္းသြားမယ့္လမ္း မသိလို႔ လိုက္ျပေပးတာထက္ အဲ့ေနရာကိုဘယ္လိုသြားမလည္းစသျဖင့္ Information မ်ားမ်ားေပးႏိုင္တာကို ငါေျပာခ်င္တာ။ ရွင္းရွင္းေျပာရင္ေတာ့ မင္းရဲ႕အခ်စ္ခင္ဆုံး သူငယ္ခ်င္းလို႔ သေဘာထားၾကည့္ေပ့ါ” ဆိုၿပီး The Daily Beast မွာ Publish လုပ္လိုက္တဲံ Newsweek Access မဂၢဇင္း အင္တာဗ်ဴးမွာ အခုလို ေျပာဆိုခဲ့တာပဲျဖစ္ပါတယ္။

Image (Apple)

Legends: အခုခ်ိန္မွာ Google နဲ႔ Alexa တို႔ေနာက္ Apple အမီလိုက္ေနရပါတယ္။ ဘယ္လိုအေၾကာင္းေတြေၾကာင့္ ေႏွာင့္ေႏွးသြားရတာလည္းဆိုတဲ့ Legend ကို ဒီေဆာင္းပါး Link မွာ ေလ့လာၾကည့္ပါ။ အနာဂတ္မွာ Apple ေဖာ္ေဆာင္ခ်င္တဲ့ Siri ကိုေတာ့ ဒီေဆာင္းပါး Link မွာ ေလ့လာၾကည့္ပါ။

၃။ Habit Tracker ဒါမွမဟုတ္ ကိုယ္ပိုင္ Personal App

အခုေျပာခ်င္တာကေတာ့ Siri ၊ Google Assistant နဲ႔ Bixby တို႔မွာ သုံးေနတဲ့ Habit Tracker လို သေဘာတရားမ်ိဳး “မင္းတေန႔၊ တေန႔ ဘာလုပ္လဲ? Daily Activity နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ စမတ္ဖုန္းက မင္းကို Tracking လုပ္ၿပီး ဥပမာ ေသာၾကာေန႔မွာ မင္းစားေန႔က် အစားစာတခု ဒါမွမဟုတ္ သြားေနက် ေနရာေလးကို ေဖာ္ျပေနမယ္၊ ဆိုလိုတာ မင္းနဲ႔ဖုန္း သဟဇာတျဖစ္လာသလို အရင္ဆုံး မင္းကိုမင္း ျပန္သင္ၿပီး ဖုန္းက မင္းနဲ႔ ပတ္သက္သမွ် ေဖာ္ျပေနမယ္” ဆိုၿပီး ၁၉၈၄ တုန္းက Access Magazine အင္တာဗ်ဴးတခုမွာ Steve ေျပာခဲ့သလိုပါပဲ။

Photo: Android Authority

ဒီနည္းပညာေတြကို ဒီဖက္ေခတ္ စမတ္ဖုန္းေတြမွာ အသုံးျပဳေနၿပီး ကိုယ့္ Personality နဲ႔ ပတ္သက္သမွ် အခ်က္လက္ေတြ ဖုန္းကသိေနတယ္၊ ဘယ္ခ်ိန္မွာ ဘာအစားစာ စားရမလဲ? တခ်ိဳ႕အိပ္ပုတ္ႀကီးတဲ့လူေတြဆိုရင္ Alarm သီးသန႔္လုပ္ၿပီး မႏိုးႏိုးေအာင္ Password အခက္ႀကီး၊ Puzzle အခက္ေတြထားၿပီး Wake Up လုပ္တာ စသျဖင့္ ေခတ္စားေနပါၿပီ။

၄။ iPhone ဟာ Steve ရဲ႕ ငယ္ဘဝ အိမ္မက္ျဖစ္ေနခဲ့တယ္

“ငါအၿမဲတမ္း ေတြးဖူးတယ္၊ အိတ္ကပ္ထဲကို စကၠဴဘူးခြံေလာက္ပဲရွိတဲ့ ဖုန္းတလုံးကို ဘယ္လိုထည့္သြားမလဲ? ထည့္သြားလို႔ရရင္ ဘယ္ေလာက္မ်ား Wonderful ျဖစ္စရာေကာင္းမလဲလို႔” ၁၉၈၄ ေလာက္မွာ ဖုန္း (iPhone) ထုတ္ဖို႔ စိတ္ကူးယဥ္ေနခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

Credit: Days of the year

၁၆ ႏွစ္အၾကာမွာေတာ့ လူတကာ ႏွစ္သက္တန္ဖိုးထားရတဲ့ iPhone အျဖစ္ ေလာက စတိတ္ဆင္ေပၚေရာက္လာခဲ့ၿပီး Steve ထြက္ခြာသြားတဲ့ ၂၀၁၁ ေနာက္ပိုင္း iPhone ေတြ တဆစ္ခ်ိဳး ေျပာင္းလဲသြားခဲ့ပါတယ္။

၅။ အသက္ ၁၀ ႏွစ္ဆိုတာနဲ႔ ဖုန္းသုံးတတ္ေနလိမ့္မယ္

ဒီအဆိုျပဳခ်က္က တဖက္ကၾကည့္ရင္ ေကာင္းသလို ေနာက္တမ်ိဳး ေတြးၾကည့္ျပန္ရင္လည္း လူမႈအသိုင္းဝိုင္းနဲ႔ မသင့္ေတာ္ဘူးလို႔ ထင္ခ်င္ထင္ႏိုင္ပါတယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ “မင္းအသက္ ၁၀ ႏွစ္ေရာက္တာနဲ႔ ပထမဆုံး မင္းလုပ္ခ်င္ဆုံးျဖစ္မယ့္အရာက ဖုန္းထုတ္ၾကည့္ၿပီး တခုခုေမးလိုက္မယ္၊ အဲ့မွာ Personal Assistant က Oh! How are You ဆိုတဲ့ ပုံစံမ်ိဳးနဲ႔ Greeting လုပ္မယ္လို႔” အင္တာဗ်ဴးတခုမွာ အနာဂတ္ ဖုန္းနည္းပညာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔” ထုတ္ေျပာခဲ့ဖူးပါတယ္။

တကယ္ပဲ နည္းပညာ Adaption ျဖစ္လာတဲ့ ၂၁ ရာစုကာလမွာ စမတ္ဖုန္းေတြ အဆင့္ျမင့္လာၿပီး Influence Central ေကာက္ယူခဲ့တဲ့ ၂၀၁၆ စစ္တမ္းတခုမွာ ၁၀ ႏွစ္ဝန္းက်င္ကတည္းက ကေလးငယ္ေတြ စမတ္ဖုန္းသုံးတတ္ေနၾကၿပီလို႔ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ကေတာ့ Used to ျဖစ္႐ုံေလာက္ပဲရွိေပမယ့္ ၂၀၁၇ ေလာက္မွ မိဘေတြရဲ႕ ၄၅ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ လိုက္လိုက္ေလ်ာေလ်ာကိုပဲ အသက္ ၁၀ ႏွစ္နဲ႔ ၁၂ ၾကားကေလးငယ္ေတြကို ေခတ္မီ စမတ္ဖုန္းေပးသုံးေနၿပီျဖစ္ပါတယ္။ တမ်ိဳးေတြးၾကည့္ျပန္ရင္ မဆိုစေလာက္ပဲ ထြက္တယ္ဆိုတဲ့ ဖုန္း Radiation က ကေလးငယ္ေတြရဲ႕ ဦးေႏွာက္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို သြားထိခိုက္ေနမလား။

၆။ အင္တာနက္စီးပြားေရး အျဖစ္ေျပာင္းလဲလာမယ္

အရင္တခ်ိန္က အင္တာနက္သုံးတယ္ဆိုတာ ကိုယ္ေျပာခ်င္တဲ့ Information ေရာက္ဖို႔၊ က႑တခုမွာ ေၾကာ္ျငာဖို႔နဲ႔ ေလ့လာဖို႔အတြက္ပဲျဖစ္ခဲ့တယ္ဆိုမယ့္ Steve ေျပာခဲ့တာက Global အင္တာနက္ႀကီး ေျပာင္းလဲလာလိမ့္မယ္။ အဲ့ဒါကေတာ့ ငါတို႔ရဲ႕ စီးပြားေရးနယ္ပယ္ကို တဆစ္ခ်ိဳးေျပာင္းလဲပစ္မယ့္ အင္တာနက္ေခတ္နဲ႔ႀကဳံလိမ့္မယ္၊ ဘာျဖစ္မလဲဆိုရင္ တကယ့္ေနရာေကာင္းျဖစ္လာေစမယ့္ Marketplace ကို ကုမၸဏီငယ္ေတြ စတင္ႏိုင္လိမ့္မယ္၊ ဘယ္လိုစတင္ႏိုင္မလဲဆိုရင္ ကုမၸဏီႀကီးေနရာကဝင္ပါသလိုမ်ိဳးေပါ့လို႔ ၁၉၉၅ မွာ က်င္းပခဲ့တဲ့ Computer World Information Technology Awards Foundation မွာ ေျပာဆိုခဲ့တာပါ။

ခုခ်ိန္မွာဆိုရင္ေတာ့ Casper Website ကေန ေမြ႕ယာေတြ တိုက္႐ိုက္ေရာင္းခ်ေပးေနတယ္၊ ဒီလိုပဲ Warby Parker ကေနလည္း မ်က္မွန္အတြက္ ကိုယ္လိုခ်င္တဲ့ Frame ေတြကို လက္ကားေရာင္းခ်ေပးေနတယ္ဆိုေတာ့ တကူးတက သြားဝယ္စရာမလိုေတာ့သလို အခ်ိန္ကုန္သက္သာေစပါတယ္။

၇။ ၾကားခံလူမလိုတဲ့ စီးပြားေရးစနစ္

ဒါကေတာ့ အထူးတလည္ ေျပာေနစရာမလိုဘဲ အင္တာနက္စီးပြားေရးကေနပဲ ဆင္းသက္လာတယ္လို႔ ေျပာရမွာပါ။ အခုခ်ိန္ Amazon ကေန ဘာပစၥည္းပဲမွာမွာ ျပႆနာေထြထူးမရွိ၊ ၾကားခံဘာမွမလိုဘဲ ကိုယ္လိုခ်င္တာ Order တင္၊ ေငြေခ်လိုက္တာနဲ႔ အိမ္ေရွ႕ထိ ေရာက္လာမွာပါ။ ဒါကို ၁၉၉၆ မွာ Steve ဘယ္လိုေျပာခဲ့လိုဆိုရင္

“အေကာင္းဆုံးနည္းလမ္း မင္းစဥ္းစားၾကည့္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ Website ကို Direct to Consumer Channel လို႔ သေဘာထားၾကည့္ေပါ့တဲ့။ သူ႔ဘာသူ ဘာပဲျဖစ္ေနျဖစ္ေန မင္းမွာခ်င္တဲ့ အရာတခုခုကို ၾကားခံမလိုဘဲ ေရာက္လာမယ္ဆိုရင္ ဘာေျပာမလဲ၊ အခုမင့္ၾကည့္ေလ စီးပြားေရးေလာကမွာ ဟိုလူဖုန္းဆက္ရင္၊ ေျပာရနဲ႔ အခ်ိန္ၾကန႔္ၾကာမႈလည္းျဖစ္တယ္၊ အဆင္ေျပရင္ေတာင္ ကုန္က်စရိတ္ပိုမ်ားဦးမယ္ေလးလို႔” ခန႔္မွန္းခဲ့တာပါပဲ။

၈။ Google Drive ဒါမွမဟုတ္ iCloud တို႔ရဲ႕ အနာဂတ္

ဒါကေတာ့ Steve တေယာက္ email အသုံးျပဳေနရင္း ေျပာဆိုခဲ့တဲ့ Storage Management လို႔လည္း ေျပာႏိုင္ပါတယ္။ သူဆိုလိုခဲ့တာကေတာ့ “အင္တာနက္ရွိေန႐ုံနဲ႔ ဘာ Storage Management မွ လုပ္စရာမလိုဘူး၊ အဲ့ဒါကို ငါပိုသေဘာက်တယ္၊ ေျပာရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ငါ့ email ကငါ့ရဲ႕ Storage Library ႀကီးပဲလို႔” ေယဘူယ်သေဘာတရား အေနနဲ႔ ၁၉၉၆ ကတည္းက စိတ္ကူးေနခဲ့တာလို႔လည္းေျပာႏိုင္ပါတယ္။

Photo: iMore

အခုခ်ိန္မွာေတာ့ လစဥ္ေၾကးေပးသုံးႏိုင္မယ့္ Google နဲ႔ One Drive တို႔ေပၚေနပါၿပီ၊ Apple Device ေတြအတြက္လည္း iCloud ရွိေနၿပီဆိုေတာ့ အင္တာနက္ဝန္ေဆာင္မႈက ခန႔္မွန္းခဲ့တဲ့အတိုင္း ႀကီးထြားေနပါၿပီ။

၉။ ကြန္ပ်ဴတာေတြ ပိုေသးလာသလို အဆိပ္လည္းပိုျပင္းလာမယ္

Intel ဘိုးေအႀကီး Gordon Moore ေျပာခဲ့သလို အနာဂတ္ကြန္ပ်ဴတာေတြရဲ႕ Processor Transistors ေတြဟာ တဆက္ၿပီးတဆက္ ၂ ဆႏႈန္း ပိုမ်ားလာၿပီး ပိုလည္းေသးလာမယ္လို႔ ေျပာခဲ့လို Steve Jobs ကလည္း ပိစိေကြးကြန္ပ်ဴတာေတြ ထြက္လာမယ္လို႔ ၁၉၈၀ ဝန္းက်င္ကတည္းက ေျပာခဲ့တာပါ။

Photo: Apple

သူေျပာခဲ့သလိုပဲ ၂၀၀၈ မွာ အပါးလြာဆုံး MacBook Air ကို မိတ္ဆက္ခဲ့ၿပီး ခုခ်ိန္မွာေတာ့ Windows ကြန္ပ်ဴတာနဲ႔ Mac ေတြအားလုံး ပါးပါးေလးနဲ႔ စြမ္းေဆာင္ရည္ျမင့္တဲ့အဆင့္ကိုေရာက္ရွိေနပါၿပီ။

Credit: Lisa Eadicicco and Kif Lewswing
2B (Akhayar)
www.akhayar.com